04 November, 2009

को हो त मर्द ?

                          

Jhola यो कुनै काल्पनिक कथा नभै पूर्ण रुपमा वास्तविक घटना हो । कोही- कसैसंग पहिला मिलेको भए, हाल मिलिरहेको भए र भविश्यमा पनि मिल्न गएमा पनि त्यो संयोग नभै सामान्य घटना हुनसक्छ ।

जबाफदेयीता वा अजबाफदेयीतका यति कुरा लेखिसकेपछि अब मेरो कुरा सुरु गर्दै छु ।

कुरा के भने, म हाल दक्षिण तर्फको छिमेकी देशमा उत्तरतर्फका छिमेकीहरु संग बराबर सम्पर्क हुने काममा छु । तर यो कुरा, कामको नभै काम नभएको बेलाको हो

अघिल्लो साता २ दिन बिदा परेको थियो यता, त्यसैले एक दिन अलिक परको स्थानमा घुम्ने निधो भयो । माथी लेखे जस्तै त्यतीबेला उत्तर र दक्षिण दुबैतर्फका एक-एक जोडी पनि हामीसंगै घुम्न जान तम्से ।

कुरा घुम्नेसंग पनि सम्बन्धित नभएकोले र यो नियात्रा पनि नभएकोले, यहाँ म कता घुमेको र कसरी घुमेको बारेमा पनि लेख्ने तरखरमा छैन । अँ त, दिनभर घुमेर निवासमा फर्कने क्रममा हामी सबैजना हप्ता दिनको रासनको बन्दोबस्त गर्न भनेर एउटा डिपार्टमेण्ट स्टोरमा छिर्‍यौं ।

28 October, 2009

के छ त विण्डोज ७ मा ?

                          

केही महिना अगाडि आफ्नो बिटा भर्सन पहिलो पटक नि:शुल्क रुपमा डाउनलोडको लागि उपलब्ध गराएको भएपनि माईक्रोसफ्टको अपरेटिङ सिस्टमको नयाँ अबतार “विण्डोज ७” भर्खरै सार्वजनिक भएको छ । राम्ररी चलाउन नभ्याएकोले यसका विविध पक्षबारे जानकारी नभए पनि यसको स्टार्ट मेनु, डेस्कटप र टास्कबारका केही नयाँ उपयोगीताहरुबारे यो पोष्टमा सामान्य जानकारी दिने कोसिस गर्दै छु ।

जम्प लिस्ट: साधारणतया विण्डोजका पुराना भर्सनहरुमा हामीले हालसालै खोलेका फाईलहरु ‘रिसेन्ट डकुमेन्ट’ बाट हेर्न सकिन्थ्यो । यसरी रिसेन्ट डकुमेन्टमा सिमीत संख्यामा फाईलहरु सूचिकृत हुने भएको र सबै प्रकारका फाईलहरु एकै ठाउँमा रहने भएकोले आफूलाई चाहिएको फाईल खोज्न मुश्किल हुन्थ्यो । तर विण्डोज ७ मा भने जम्प लिस्ट एक्टिभेट गरेको खण्डमा हरेक प्रोग्रामद्वारा खोलिएका फाईलहरु जुन जुन प्रोग्रामबाट खोलिएका हुन त्यसैमा सूचिकृत भएर बस्छ । जसका कारण फाईलहरु खोज्ने र खोल्ने कार्य छिटो हुन्छ ।

साथै कुनै पनि प्रोग्राम टास्कबारमा रहेको बेलामा सो टास्कबारमा राईट क्लिक गर्दा पनि हालै खोलिएका फाईलका सूची हेर्न सकिन्छ, तलको स्क्रिनशट हेर्नुहोस:

21 October, 2009

बाँदरको खोजी !

                          

Leader धेरै पहिले भारतीय टेलिभिजनमा एउटा हास्य कार्यक्रम हेरेथें । एकजना कविले सुरुमा निक्कै रंगीन कविता पाठ गरेपछि अन्तमा एउटा मन छुने कविता पाठ गरे।

बाँदर नचाएर गुजारा गर्ने एकजना 'मदारी' पात्रको जीवन र चरित्रलाई कविले आफ्नो कवितामा व्यक्त गरेका थिए । कविताको पुरै अंश मलाई याद रहेन, (नेटमा सामान्य खोजी गर्दा पनि भेटिएन), तर उनको सुरुका दुई लाईन कहिल्यै नभुल्ने गरी मेरो मनमा बस्यो ।

मेरा एक बन्दर जैसा बेटा
और एक बेटा जैसा बन्दर है !

मदारीको एम. ए. पास बेरोजगार छोरा दिनभर बाँदर जस्तो यता-उता गरेर समय बिताउने, तर उसैको बाँदरले दिनभर शहर- बजारमा खेल देखाएर र नाचेर पैसा कमाएर पुरै परिवारको पेट पाल्ने कुरा उनले जादूमय शब्दद्वारा कवितामा उतारेका थिए । स्टेजका दर्शक सब उनको कवितामा स्तब्ध भए भने उनको शब्दले सबैलाई भावुक बनायो ।

कवितामा मदारी पात्रको घरमा, छोरा बेकम्मा बाँदर जस्तो र बाँदर भने जिम्मेवार छोराको रुपमा देखीन्थ्यो ।

केही दिन देखी म पनि यो यो बाँदरको खोजमा लागेको थिएँ -- देश चलाउने बाँदर-- किनकी दलहरुले भनेजस्तै व्यबस्था र संबिधान सभाको चुनाव पछि पनि देश स्थायीत्व, शान्ति र समुन्नतीको दिशामा नगाएर झन् झन् नयाँ नयाँ विवाद, समस्या र आपसी खिचातानीमा बल्झीदैँ गएपछि नेताहरु बाँदर भएकोमा शंका गर्नु पर्ने त कुनै स्थान रहेन । सायद यस्तै बाँदरहरुबाट देशको संबिधान नबन्ने देखेर होला नेपाली जनताले केही समय अगाडि समयमै संविधान बनोस भने र देवी देवतालाई पनि पुकार्नु पर्‍यो

13 October, 2009

Holy Hacks – केही कम्प्युटर ह्याकहरु !

                          

कम्प्युटर प्रयोग गर्ने आफ्नो गति कम होउन्जेल र यसका अनुप्रयोगहरुसंग राम्ररी नभिज्दा सम्म आफ्नो सिस्टममा भएका सबै विकल्पहरु सबैलाई पर्याप्त लाग्छन । तर आफ्नो गति र प्रयोगात्मक आवश्यक्ता बढन थालेपछि भने सबैलाई आफ्नो सिस्टममा भएका विकल्पहरु कम भएको महशुस हुन्छ, अनि सुरु हुन्छ नयाँ नयाँ विकल्पको खोजी ।

हामीले प्रयोग गर्ने कम्प्युटरमा यस्ता केही लुकेका विकल्पहरु हुनसक्छन, जुन साधारण रुपमा कम्प्युटरमा देखीदैन । तर  कम्प्युटरको रजिष्ट्रिमा सम्पादन गरेर त्यसलाई सक्रिय गराउन सकिन्छ । यो भन्दा पहिला मैले यो पोष्टमा पनि यस बारेका केही कुरा लेखेको थिएँ । आजको पोष्टमा पनि त्यस्तै केही सामान्य ह्याकहरु दिँदैछु ।

टास्कबारका आईकोन साईजलाई घटाउनुहोस:

विण्डोजका सिस्टममा कुनै पनि फाईल वा फोल्डर खोलेपछि सो फाईल वा फोल्डरहरु टास्कबारमा लहरै मिलेर बस्छन । एक पटकमा १-२ वटा फाईल वा सफ्टवेयरहरु मात्रै चलाउँदा त समस्या हुँदैन, तर यदि तपाई पनि म जस्तै एकै पटकमा धेरै फाईल व फोल्डरहरु खोलेर काम गर्न बस्नुहुन्छ भने टास्कबारमा आफुलाई चाहिएका चिज खोज्न मुश्किल हुन्छ । किनकि विण्डोजको डिफल्ट सेटीङमा यसको साईज निक्कै ठूलो हुन्छ र दुई तीन वटा फाईल वा प्रोग्राम चलाउने बित्तीककै त्यो भरिन्छ । (तलको चित्रमा हेर्नुहोस:)

07 October, 2009

नयाँ नेपाल- केही अनुभव, केही अनुभूति

                          

केही समय अगाडि दसैं मनाउन घर गैएको थियो, करिब २ हप्ता जति बसेर फेरि कामको ठाममा फर्केको छु । दुई हप्ताको बिदाका कारण आलस्यले अझै झ्याप्पै छोपेको छ। फेरि दुई हप्ता बिदामा बसेर फर्कदा काम गर्ने ठाउँमा भने २ महिनामा नसकिने जस्तो काम थुप्रिएको छ त्यसैले ब्लगमा लेख्‍ने धेरै कुराहरु हुँदाहुदैं पनि यो पेजमा धेरै दिन देखी केही पनि कोरिएको छैन ।

हुन त यो दुई हप्ताको बीचमा धेरै साथीहरुको ब्लग पनि मेरो जस्तै आराम फर्माएर बसेको थियो, तर अब भने आलस्यलाई तोड्दै ब्लगमा आफ्नो उपस्थिति जनाउन पनि केही लेख्‍नु पर्ने बेला भैसकेको छ । त्यसैले आज यस पटकको दसैं बिदामा भएका केही अनौपचारिक गन्थन गर्नु पर्‍यो ।

गणतन्त्र र नयाँ नेपाल

करिब तीन बर्ष देखि बाहिर रहेकोले पत्र पत्रिका र विशेषगरी हाम्रा दिग्गज नेताहरुबाट प्रयुक्त हुने उपर्युक्त वाक्याशंको शाब्दिक अर्थको साधारण भेउ पाए पनि वास्तविक अर्थ भने बुझेको थिईन । यसपाला त्यसको पनि केही अनुभव भयो ।

‘गणतन्त्र’ माने जनताको तन्त्र वा जनताको राज। अझ कुरा प्रष्ट गर्दा जनता आफैले शासन गर्ने व्यबस्था । यसपाला घरपुग्दा जनताले आफ्नो शासन नभए पनि व्यबस्था आफैं गरेको टडकारो प्रमाण मिल्यो मलाई ।

27 September, 2009

विशेषता (लघुकथा)

                          

vishes Aaina(यो लघुकथा यही ब्लगमा पनि धेरै अघी अंग्रेजीमा लेखेर हालेको थिएँ, तर धेरै दिन ब्लग अपडेट गर्ने मेसो नमिलेकोले हाललाई फेरि नेपाली भाषामा लेखेर टाँस्दैछु)

देशका एकजना प्रतिष्ठित वैज्ञानिकले एउटा बिशेष प्रकारको ऐनाको आविष्कार गरेको समाचारलले सवैतीर चर्चा पायो । सो ऐना, झ्वाट्ट साधारण ऐना जस्तै देखिए पनि मानिसरुले त्यसमा हेर्दा अनुहारको प्रतिबिम्बको साटो अरुनै भिन्न भिन्न कुराहरु देख्दथे।

यसरी अनुहार नदेखिने विशेष ऐनाको खास विशेषता भने पछि मात्रै खुलाउने वताएर ती वैज्ञानिकले आफ्नो आविष्कारको सार्वजनिक प्रदर्शनको आयोजन गरे ।

धेरै दर्शकहरुले प्रदर्शनीमा गएर त्यो विशेष ऐना हेरे, तर ऐनामा आ-आफ्नो अनुहारको साटो सवैले भिन्न भिन्न रंगको संयोजन र प्रकाश पुञ्ज अनी अकल्पनीय विम्बहरु मात्रै देखे ।